W języku angielskim trzeba rozróżnić 2 grupy form: określniki dzierżawcze, takie jak my, your i their, stoją przed rzeczownikiem, natomiast mine, yours czy theirs zastępują całą grupę rzeczownikową. Dlatego mówimy my book, ale The book is mine.
Zaimki dzierżawcze angielski — dwie grupy form
W angielskim określenie „zaimek dzierżawczy” bywa używane szeroko, ale w praktyce warto rozdzielić 2 kategorie. Pierwsza to określniki dzierżawcze (possessive determiners), które łączą się z rzeczownikiem: my book, your coat, their house. Cambridge Dictionary stosuje nazwę possessive determiners, a Centralna Komisja Egzaminacyjna wymienia między innymi formy my, his i our jako przymiotniki dzierżawcze.
Druga kategoria to samodzielne possessive pronouns, czyli zaimki dzierżawcze, które zastępują rzeczownik albo całą grupę rzeczownikową. Porównaj:
- It’s my book. — To moja książka.
- It’s mine. — To moja.
W drugim zdaniu mine nie opisuje rzeczownika stojącego obok. Samo przekazuje informację, do kogo należy dana rzecz. Taki podział jest ważny zarówno w codziennej komunikacji, jak i podczas nauki gramatyki angielskiej. CKE uwzględnia samodzielne formy mine, yours i ours w wymaganiach egzaminacyjnych od roku szkolnego 2024/2025.
Więcej na ten temat: Future Simple
| Osoba | Zaimek osobowy | Określnik dzierżawczy | Samodzielny zaimek dzierżawczy | Liczba podstawowych wzorców użycia |
|---|---|---|---|---|
| 1. os. lp. | I | my | mine | 2: my + rzeczownik; mine samodzielnie |
| 2. os. lp. i lm. | you | your | yours | 2: your + rzeczownik; yours samodzielnie |
| 3. os. lp. — mężczyzna | he | his | his | 2: his + rzeczownik; his samodzielnie |
| 3. os. lp. — kobieta | she | her | hers | 2: her + rzeczownik; hers samodzielnie |
| 3. os. lp. — rzecz lub zwierzę | it | its | its* | 1 podstawowy: its + rzeczownik |
| 1. os. lm. | we | our | ours | 2: our + rzeczownik; ours samodzielnie |
| 3. os. lm. | they | their | theirs | 2: their + rzeczownik; theirs samodzielnie |
W każdym wierszu pierwszy wzorzec oznacza określnik przed rzeczownikiem, np. my book, a drugi — zaimek samodzielny zastępujący grupę rzeczownikową, np. mine. Forma your dotyczy zarówno jednej, jak i wielu osób. Cambridge zaznacza, że its jest zwykle unikane jako samodzielny zaimek poza konstrukcją its own.
My czy mine? Najważniejsza różnica
Najprostszy sposób na zapamiętanie różnicy my mine polega na sprawdzeniu, czy po formie występuje rzeczownik. Warto zapamiętać 2 równoległe przykłady: my book → mine oraz my shoes → mine. My potrzebuje rzeczownika, ponieważ wskazuje jego właściciela lub przynależność. Mine zastępuje wyrażenie my + rzeczownik.
W pierwszym przykładzie rzeczownik pozostaje w zdaniu:
This is my book. — To jest moja książka.
Jeżeli z kontekstu wiadomo, o jaką książkę chodzi, można użyć samodzielnej formy:
This book is mine. — Ta książka jest moja.
Ta sama zasada działa przy liczbie mnogiej. Powiemy These are my shoes, ale po pominięciu rzeczownika: These shoes are mine. Forma mine nie zmienia się zależnie od liczby rzeczownika: poprawne są zarówno It’s mine, jak i They’re mine. Nie tworzymy formy mines.
Podobne pary tworzą pozostałe formy:
- your coat → Yours is on the chair.
- her bag → The bag is hers.
- our house → The house is ours.
- their seats → The seats are theirs.
Wyjątkowo interesująca jest forma his, która wygląda tak samo jako określnik i zaimek samodzielny: his car oraz The car is his. Różnicę rozpoznajemy więc po miejscu w zdaniu, a nie po samym zapisie. Warto ćwiczyć tę konstrukcję razem z innymi elementami gramatyki, podobnie jak czasy angielskie tabela porządkuje budowę i zastosowanie czasów.
Miejsce określnika dzierżawczego w zdaniu
Podstawowe miejsce określnika dzierżawczego jest 1: stoi bezpośrednio przed rzeczownikiem. Schemat wygląda tak:
określnik dzierżawczy + rzeczownik
Przykłady:
my pen — mój długopis
your lesson — twoja lekcja
his jacket — jego kurtka
her room — jej pokój
its tail — jego ogon
our teacher — nasz nauczyciel
their friends — ich przyjaciele
Określnik nie działa tutaj jak niezależny rzeczownik. Nie można powiedzieć my is blue ani potraktować your jako zamiennika słowa your bag. Jeżeli rzeczownik ma zostać pominięty, trzeba użyć odpowiedniej formy samodzielnej: mine, yours, hers, ours albo theirs.
Określnik dzierżawczy może występować w różnych częściach zdania, ale jego bezpośrednia relacja z rzeczownikiem pozostaje taka sama:
My brother lives in London.
We have finished our lesson.
They are looking for their keys.
Warto zwrócić uwagę, że your ma jedną formę dla jednej osoby i dla wielu osób. Your book może oznaczać „twoja książka”, a także „wasza książka”. Znaczenie wynika z kontekstu. Ta zasada różni się od polskiego, ale nie wymaga tworzenia dodatkowej formy.
Miejsce samodzielnego zaimka dzierżawczego
Podstawowa zasada jest 1: po samodzielnym zaimku dzierżawczym nie stawia się następującego rzeczownika. Zaimki mine, yours, his, hers, ours i theirs zastępują całe wyrażenie, a nie tylko sam określnik.
Mogą pojawić się po czasowniku be, np. This pen is mine.
This pen is mine. — Ten długopis jest mój.
That coat is yours. — Tamten płaszcz jest twój.
The red car is hers. — Czerwony samochód jest jej.
The last seats are ours. — Ostatnie miejsca są nasze.
Those books are theirs. — Tamte książki są ich.
W tych zdaniach rzeczownik występuje przed czasownikiem, lecz nie po zaimku. Dlatego poprawne jest This bag is hers, a nie hers bag. Jeżeli rzeczownik ma stać bezpośrednio przed nim, wybieramy określnik: her bag.
Samodzielny zaimek może pojawić się także po konstrukcji of. Zdanie A friend of mine told me the news oznacza „Mój przyjaciel powiedział mi wiadomość”. Po mine nie dodajemy już rzeczownika, ponieważ sama konstrukcja przekazuje znaczenie „mój przyjaciel”. Analogicznie można powiedzieć a friend of yours albo an idea of theirs.
Forma its wymaga szczególnej uwagi. W podstawowym użyciu występuje przed rzeczownikiem, na przykład its tail. Cambridge zaznacza, że samodzielne its jest zwykle unikane, poza konstrukcją its own. Nie należy więc mechanicznie tworzyć pełnego zestawu na wzór mine czy hers.
Typowe błędy
Typowym błędem jest połączenie samodzielnego zaimka z rzeczownikiem. Poprawne są 2 kontrasty: my book, nie mine book, oraz her bag, nie hers bag. Formy my i her stoją przed rzeczownikiem, natomiast mine i hers zastępują całe wyrażenie.
Drugi częsty błąd to dodawanie końcówki -s do mine. W języku angielskim nie mówimy mines. Liczba rzeczownika nie zmienia tej formy:
The phone is mine.
The phones are mine.
Nie należy też mylić its z it’s. W tabeli zaimków dzierżawczych its oznacza przynależność, jak w its tail. Apostrof w it’s należy do skrótu, który oznacza it is albo it has; te formy nie pełnią funkcji dzierżawczej.
Dobrym testem jest usunięcie rzeczownika. Jeśli zdanie ma zachować sens, określnik trzeba zastąpić zaimkiem samodzielnym:
That is our classroom. → That classroom is ours.
These are their tickets. → These tickets are theirs.
W razie rozbieżności terminologicznej na egzaminie warto kierować się nazewnictwem i przykładami CKE. To zagadnienie dotyczy standardowej gramatyki języka angielskiego i nie obejmuje regulowanych ani medycznych porad.
Więcej w tekście: zaimki osobowe angielski.
Powiązany temat: much i many.
Najczęstsze pytania
Czym różnią się my i mine?
My jest określnikiem dzierżawczym i musi stać przed rzeczownikiem: my pen. Mine jest samodzielnym zaimkiem i zastępuje wyrażenie my pen: The pen is mine.
Jakie są zaimki dzierżawcze po angielsku?
Samodzielne formy to: mine, yours, his, hers, ours i theirs. Forma its jest możliwa w szczególnych konstrukcjach, ale zwykle używa się its przed rzeczownikiem, na przykład its tail.
Czy po zaimku dzierżawczym stawia się rzeczownik?
Nie, jeśli chodzi o samodzielny zaimek: This bag is hers. Rzeczownik występuje po określniku dzierżawczym: her bag, dlatego hers bag jest niepoprawne.
Źródła
- Possessive pronouns | Learn and Practise Grammar — Oxford Learner’s Dictionaries, brak podanego roku; dostęp: 2026, strona gramatyczna Oxford Learner’s Dictionaries
- Pronouns: possessive (my, mine, your, yours, etc.) — Cambridge Dictionary, brak podanego roku; dostęp: 2026, English Grammar Today
- Informator o egzaminie ósmoklasisty z języka angielskiego od roku szkolnego 2024/2025 — Centralna Komisja Egzaminacyjna, 2025, s. 17–18, wykaz środków językowych
- Possession (John’s car, a friend of mine) – Cambridge Grammar — Cambridge Dictionary, brak podanego roku; dostęp: 2026, English Grammar Today
Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).
Czy ten poradnik był pomocny? Oceń go:
Ten artykuł nie ma jeszcze ocen.
